علوم غریبه

علم تعبیر خواب

علم تعبیر خواب

علم تعبیر خواب به فرایند معنادهی به رویاهایی که در خواب دیده می‌شود، گفته می‌شود. در بسیاری از تمدن‌های باستانی خواب دیدن به عنوان یک ارتباط فراطبیعی یا وسیله‌ای برای مداخلات نیروهای غیبی در نظر گرفته می‌شد که افرادی با نیروهای ویژه قادر به گره‌گشایی از مفهوم آن هستند.

در دوران معاصر مکاتب مختلف روان‌شناسی تئوری‌هایی را در مورد معنا و مفهوم خواب‌ها ارائه کرده‌اند.

علم تعبیر خواب در اسلام:

 

از دیدگاه اسلام اصل علم تعبیر خواب یک علم الهی بوده و از هر کسی ساخته نیست، بلکه اولیای طراز اول می‌توانند خواب‌های ما را دقیق تعبیر کنند.

البته یک سری قوانین و مقرراتی وجود دارد و علمایی هم که در سطح متوسط هستند، می‌توانند نشانه‌هایی را نیز احتمال بدهند.

احتمال رویای صادقه در نزدیکی اذان صبح بیشتر است، اما این طور نیست که کسی اول شب بخوابد و رویای صادقانه نبیند.

رویای صادقه در علم تعبیر خواب:

 

یکی از علایم خواب راست و رؤیای صادق این است که با جزئیاتش در خاطر شخص می‌ماند؛ امّا خواب بیهوده و پریشان یا در ذهن نمی‌ماند و اگر بماند به صورت پراکنده و نامفهوم است.

زمان تحقق خواب در علم تعبیر خواب :

 

علامه خلیل ظاهری به نقل از امام محمّدبن‌سیرین می‌نویسد که زمان تحقّق تعبیر خواب به اعتبار زمان دیدن خواب نیز متفاوت است، به‌طور مثال:

خوابی که در زمان ابتدایی شب دیده شود، حداقل بیست سال بعد تعبیر آن ظاهر می‌شود.

خوابی که در آخر شب دیده شود، تقریباً تعبیر آن زود ظاهر می‌شود.

خوابی که بعد از طلوع فجر دیده شود، تعبیر آن طی یک ماه به وقوع می‌پیوندد.

نهایت مدت تحقّق خواب بیست سال است،‌ چرا که تعبیر خواب حضرت یوسف، ‌علیه‌السلام، پس از بیست سال به وقوع پیوست.

این را نیز باید به‌خاطر سپرد که این محاسبه‌ها بر مبنای قیاس و تخمین است و قطعی نیست؛ زیرا در این باره احکام و توضیحات واضح و روشنی از قرآن و سنّت در دست ما نیست.

باید دانست که خواب دیدن در اختیارآدمی نیست؛ بر ‌همین اساس اگر شخصی خود را در بهشت در میان خیل فرشتگان دید،

امّا رفتار و کردارش خلاف شریعت بود، با دیدن چنین خوابی در شمار نیکان و صالحان قرار نمی‌گیرد.

همچنین اگر شخصی خود را در میان آتش جهنّم دید، این شخص با دیدن این خواب در شمار فاسقان و کافران قرار نمی‌گیرد.

البته این‌گونه خواب‌ها می‌تواند یک نشانه و علامت باشد؛ دیدن بهشت نشانه این‌که شخص توفیق می‌یابد عمل شایسته و نیکی انجام دهد، و دیدن جهنّم نشانه این‌که شخص به عمل بدی مبتلاست و باید از آن پرهیز کند.

آیا علم تعبیر خواب واقعیت دارد :

بله این یک واقعیت است که در آیات و روایات زیادی مطرح شده است. دو جوان که همراه حضرت یوسف(ع) در زندان بودند خوابی دیده بودند و آنرا برای حضرت یوسف تعریف کردند تا ایشان آن را تعبیر کند.

یا در آیه‌ای دیگر به خواب پادشاه اشاره می‌کند که خواب دیدکه «هفت گاو چاق را، هفت گاو لاغر آنها را می‌خورند و هفت خوشه سبز و هفت خوشه خشکیده»

که این خواب را به مردم گفت تا تعبیر کنند مردم گفتند: «این‌ها خواب‌های پریشان و آشفته‌ای است و ما از تعبیر این خواب‌ها آگاه نیستیم»

لکن یکی از آنها که در زندان بوده و از توانایی حضرت یوسف(ع) در علم تعبیر خواب آگاه بود رفت به دنبال حضرت یوسف و تعبیر خواب پادشاه را پرسید و ایشان پاسخ گفت. در آیات دیگری نیز به خواب‌هایی دیگر اشاره شده است.

می‌توان خواب‌ها را چند دسته ذکر کرد:

.۱خوابی که حاصل افکار و تخیلات انسان در بیداری است هر چه در روز فکر کرده در شب هم همان را خواب ببیند.

۲.خوابی که مربوط به غلبه مزاج در یک انسان است مثلاً کسی که مزاجش گرم است بیشتر وقت‌ها خواب آتش و حمام و… را ببیند.

.۳خوابی شیطانی که وسوسه اوست،خواب‌های ناراحت کننده.

.۴خواب‌های شایسته و صادق که از ناحیه خداوند است یا او را بشارت به امر خیری می‌کند یا او را راهنمایی و هدایت می‌کند.

می‌توان با توجه به روایات یک دسته دیگر را نیز اضافه کرد:

.۵خواب‌هایی که ناشی از وضع خوابیدن انسان است مثل خواب انسان جنب یا خواب اول شب یا خواب کسی که زیاد خوابیده یا زیاد غذا خورده و…

توضیحات دسته بندی خواب ها :

که معلوم است تنها دسته چهارم قابل تعبیر است و باید به آنها اعتنا کرد.

خواب دسته اول و دوم و پنجم که تعبیری ندارند. در مورد دسته سوم که انسان خواب‌های بد و ناراحت کننده می‌بیند در روایت است

که این‌ها وسوسه ‌شیطان است برای این‌که مؤمن را ناراحت کند و انسان طبق روایت اولاً این خواب‌ها را به کسی نگوید ثانیاً از شیطان به خدا پناه برد یا سه دفعه در سمت چپ خود بدمد یا نماز بخواند.

خواب‌های دسته چهارم دو گونه اند.

بعضی خواب‌ها آنقدر واضح و روشن است که نیاز به تعبیر ندارند انسان یک مطلبی را خواب می‌بیند که در بیداری نیز همان اتفاق می‌افتد.

بعضی خواب‌ها وضوح ندارند و نیاز به تعبیر دارند مثل خواب‌هایی که در صفحه اول به نقل از قرآن ذکر کردیم. این خواب‌ها را چگونه باید تعبیر کرد؟ کسی می تواند این کار را بکند که علم تعبیر خواب بداند .

البته در این زمینه نمی توان به هر کسی اعتماد کرد .لذا در روایات ما آمده که خواب خود را برای هر کس تعریف نکنید.

 آیا علم تعبیر خواب ابن سیرین واقعیت دارد، ابن سیرین کیست؟

ابن سیرین «در دو سال آخر خلافت خلیفه دوم و طبق نقلی دیگر، خلافت خلیفه سوم به دنیا آمد و در سال ۱۱۰ هجری فوت کرده است او فردی عالم، فقیه، متقی، ادیب، بسیار صادق، خوش اخلاق و… بوده است شغلش بزازی بوده است.

کسی در مورد او گفته او را در بازار دیدم و هیچ کس او را جز در حال یاد خدا ندیده است.

در این‌که او اهل تعبیر خواب بوده است شکی نیست و گفته شده که او این کار را با لطف و تأیید الهی انجام می‌داده است».

در این‌باره داستان‌هایی نقل شده است که معلوم نیست راست باشد یا دروغ. بعضی گفته‌اند او علم تعبیر خواب را از دیگران آموخته است.

حالا چه خداوند این علم را به او داده باشد یا از دیگران یاد گرفته باشد او بالآخره تعبیر خواب می‌کرده است عالم و پرهیزکار نیز بوده است.

کتاب ابن سیرین: این کتاب هر چند مشهور به ابن سیرین است ولی در واقع مؤلف آن، شیخ ابوالفضل حبیش بن ابراهیم تفلیسی است که آن را در اواخر قرن ششم تألیف کرده است.

او تعبیر خواب‌هایی را از ابن سیرین، امام صادق ـ علیه السلام ـ ، دانیال نبی ـ علیه السلام ـ ، ابراهیم کرمانی و جابر مغربی و عده‌ای دیگر نقل کرده است.بعضی بعد از او قسمت‌هایی از کتاب او را که مربوط به ابن سیرین بوده است به عنوان یک کتاب مستقل چاپ کرده‌اند.

خواب خود را برای دیگران تعریف نکنید :

 

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در علم تعبیر خواب گفت: خواب‌هایی که به اصطلاح تعبیربردار است،

معمولا تمام ذهنیت و روح شخص را تحت تاثیر قرار می‌دهد، به همین خاطر بر فردی که آن رویا را دیده است، بسیار موثر است و قطعا آن خواب تا روزها و ماه ها بر ذهن و طبیعت بشری او تاثیر خود را حفظ می کند.

‌حجت الاسلام و المسلمین سعید بهمنی در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا عنوان کرد: جایگاه پدیده خواب در قوه وهم انسان است .

به طوری که این قوه، صور خیالی را باهم ترکیب می کند و توانایی این را دارد که صورت ها را به شکلی درآورد که در عالم واقع این صور به این شکل وجود نداشته و اتفاق نمی افتد.

وی با تاکید براینکه برخی از این صور وهمی به واقع نزدیک می شوند و یا قابل تاویل هستند، گفت: پدیده خواب مربوط به قوه تفکر و ذهنیت است؛

قوه تفکر در اینجا لزوما به معنای جریان استنتاج در اصطلاح منطقی نیست بلکه این  قوه شامل همه استعدادهای درونی انسان است که وظیفه پردازش معلومات را به عهده دارد.

‌ذهن به هرآنچه در طول روز فکر می کند، خواب آن را می بیند :

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در علم تعبیر خوابخاطرنشان کرد: در عالم خواب، تنها بدن انسان از لحاظ فیزیولوژی آرام می گیرد.

اما الزاما تحرکات ذهنی به ویژه ضمیر ناخودآگاه انسان آرامش پیدا نمی کند و در این هنگام، اگر ذهن نسبت به امری حساس باشد و یا بیش از حد راجع به موضوعی فکر کرده باشد در ضمیر آگاه و یا ناخودآگاه انسان حفظ می شود.

بهمنی با اشاره به اینکه طبق برخی بررسی های علمی، انسان با یک چشم برهم زدن حدود ۵ هزار واحد اطلاعات را دریافت می کند، افزود:

از میان این حجم از اطلاعات، تنها کمتر از ۵ الی ۶ واحد اطلاعات در ضمیر آگاه حفظ شده و دیگر اطلاعات در ضمیر ناخودآگاه نگهداری می شود؛

طبق این تحلیل در صور ناخودآگاه یک انسان، صور بسیار زیادی می ماند.

کدام یک از خواب های انسان در علم تعبیر خواب تعبیر ندارند؟

وی تصریح کرد: پدیده رویا و یا خواب یک حرکت ذهنی در استعداد وهم انسان است که این وهم، گاهی از صور خیالی ذخیره شده در ذهن به دست می آید.

و برخی اوقات متأثر از حواس پنجگانه یک فرد است؛ آن دسته از رویاها و خواب هایی که متاثر از حواس پنجگانه هستند،

اغلب سطحی بوده و تعبیر یا تاویل خاصی ندارند، همچون انسان گرسنه ای که در حین خواب، رویای غذاهای مختلف را می بیند.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در علم تعبیر خواب، در رابطه با دسته ای از خواب ها که قابل تاویل است،

گفت: گاهی صور وهمی که در ذهن انسان شکل می گیرد، محصول پردازش ضمیر ناخودآگاه است؛

به این معنا که فرد، اتفاقات مربوط به زمان گذشته یا حال که در صور وهمیه او شکل گرفته را در خواب شروع به پردازش می کند و صوری را در واقع حاضر می کند،

این استحضار و تصرف که عمیق تر از خواب های سطحی است، قابل تعبیر است.

لزوما همه خواب های قبل از اذان صبح، صحت ندارد :

بهمنی در رابطه با تاثیر زمان خواب و رویا بر صحت آن، خاطرنشان کرد: عده ای معتقدند که خواب های مربوط به قبل از اذان صبح صحت بیشتری داشته و قابل تاویل و تعبیر است و رویاهای مربوط به زمان های دیگر تعبیری ندارد؛

الزامی در این مسئله وجود ندارد و به طور کلی یک خواب در هر زمانی می تواند تعبیر داشته و یا نداشته باشد.

وی بیان کرد: اگر گفته می شود که خواب های مربوط به قبل از اذان صبح صحت بیشتری دارد به این دلیل است که در آن ساعات، زمانی است که اکثرا شرایط محیطی یک فرد ساکت و آرام تر بوده و به نوعی عوامل دخیل و تاثیرگذار بر حواس پنجگانه انسان کمتر است؛

پس از این ساعت ممکن است عوامل دخیل به امواج صاف درونی انسان آسیب برساند.

بهمنی در رابطه با تاثیرگذاری خواب در زندگی افراد، گفت: اگر یک خواب در شرایطی که گفته شد یعنی در حالتی آرام و بدون عوامل دخیل در قوه وهم یک شخص اتفاق بیفتند،

در معرض تعبیر و تاویل قرار می گیرد و ممکن است واقعیت پیدا کند اما همه این ها به خود شخص بستگی دارد.

خوش بینی و بدبینی افراد در تاثیرخواب بسیار موثر است :

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در علم تعبیر خواب، تصریح کرد: خواب هایی که به اصطلاح تعبیربردار است،

معمولا تمام ذهنیت و روح شخص را تحت تاثیر قرار می دهد، به همین خاطر بر فردی که آن رویا را دیده، بسیار موثر است و قطعا آن خواب تا روزها و ماه ها بر ذهن و طبیعت بشری او تاثیر خود را حفظ می کند.

وی خاطرنشان کرد: کسی که اعتقاد زیادی به تاثیرگذاری یک خواب در زندگی فردی خویش دارد، در افزایش اثر یک خواب در روند کلی زندگی خود موثراست .

و بالعکس کسانی که عقیده چندانی به تاثیر خواب ندارند و یا به امر رویا بی اعتنا هستند در کاهش تاثیرگذاری رویا در زندگی موثرهستند اما نمی توانند مطلقا تاثیر آن را از بین ببرند یا آنکه قطعا خواب را به حقیقت و واقعیت برسانند.

بهمنی با تاکید براینکه خوابی که تعبیر شود لزوما اتفاق نمی افتد، گفت: این امر از لحاظی به خوش بینی و بدبینی افراد مربوط می شود به این معنا که هر شخص از جهتی که به یک خواب خوش بین و یا بدبین باشد،

این دیدگاه او بر تعبیر خواب و تاثیرگذاری در زندگی شخصی اش موثر است؛ در اسلام نیز به خوش بینی و تعبیر به خیربودن خواب توسط افراد سفارش شده است.

خواب را برای هرکس تعریف نکنید :

وی ادامه داد: درصورتی که خواب برای کسانی تعریف شود که خیرخواه باشند اما علم کافی در این مسئله نداشته باشند،

گفتن و نقل یک رویا سودی ندارد همانطورکه در اسلام نیز به حفظ اسرار و درونیات توسط مومن سفارش شده است؛

چه بسا که شخصی خواب یکی از معصومین را ببیند و عنایتی از جانب خدا شامل او شود و با تعریف کردن برای دیگران علاوه بر ریا، آن فضیلت نیز به این طریق از او سلب شود یا حداقل تاثیر آن در زندگی او کم شود.

بهمنی در رابطه با معبران خواب نیز خاطر نشان کرد: خواب امکان فرمول بندی کردن ندارد و قاعده مند کردن آن مشکل است؛

همانطور که دیدن یک خواب و رویا از اختیار انسان خارج است، تعبیر آن نیز از اختیار خود فردی که خواب دیده و دیگران خارج است، بنابراین به هر معبر و تعبیری نباید اعتماد کرد.

اما آنچه که در اینجا باید دقت شود، این است که خوابها تعبیراتشان نسبت به اشخاص فرق می کند.

لذا ممکن است یک خواب مشابه ای که دو نفر می بیینند تعبیراتشان باهم فرق داشته باشد. چون تعبیر خوابها با توجه به زمان و شغل و مزاج و حالات افراد فرق میکند.

لذا تعبیراتی که در ایگونه از کتابها آمده نمی تواند برای هر کسی همین گونه باشد.

برچسب ها
نمایش کل مطلب

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا
به کمک نیاز داری؟ با ما در تماس باشید!
شروع گفتگو
سلام! برای چت در WhatsApp روی یکی از اعضای زیر کلیک کنید
بستن